ลอว์สยาม ดอทคอม เตรียมสอบ 3 สนาม




หัวข้อ : สกัดหลัก ป.วิ.อ. มาตรา 20 และ 22 (2)
หมวดหมู่ : สกัดหลักกฎหมาย วิธีพิจารณาความอาญา ฎีกาเด่น 5ดาว ที่น่าสนใจ



กรณีความผิดเกิดขึ้นนอกราชอาณาจักร

            มาตรา 20 มีหลักว่า กรณีความผิดที่มีโทษตามกฎหมายไทยได้กระทำลงนอกราชอาณาจักรไทย ให้อัยการสูงสุด หรือผู้รักษาการแทนเป็นพนักงานสอบสวนผู้รับผิดชอบ หรือจะมอบหมายหน้าที่ให้พนักงานอัยการหรือพนักงานสอบสวนคนใดเป็นผู้รับผิดชอบทำการสอบสวนก็ได้

            ในกรณีที่อัยการสูงสุดหรือผู้รักษาการแทนมอบหมายให้พนักงานสอบสวนคนใดเป็นผู้รับผิดชอบทำการสอบสวน อัยการสูงสุดหรือผู้รักษาการแทนจะมอบหมายให้พนักงานอัยการคนใดทำการสอบสวนร่วมกับพนักงานสอบสวนก็ได้

            สำหรับพนักงานอัยการที่ได้รับมอบหมายให้เป็นพนักงานสอบสวนผู้รับผิดชอบหรือให้ทำการสอบสวนร่วมกับพนักงานสอบสวนให้มีอำนาจและหน้าที่ในการสอบสวนเช่นเดียวกับพนักงานสอบสวน และให้มีอำนาจและหน้าที่ประการอื่นตามที่กฎหมายบัญญัติไว้ให้เป็นอำนาจและหน้าที่ของพนักงานอัยการ

            ในกรณีที่พนักงานอัยการทำการสอบสวนร่วมกับพนักงานสอบสวนให้พนักงานสอบสวนปฏิบัติตามคำสั่งและคำแนะนำของพนักงานอัยการในเรื่องที่เกี่ยวกับการรวบรวมพยานหลักฐาน

            อนึ่ง ในระหว่างรอคำสั่งจากอัยการสูงสุดหรือผู้รักษาการแทน ให้พนักงานสอบสวนซึ่งผู้ต้องหาถูกจับกุมในเขตอำนาจ หรือพนักงานสอบสวนซึ่งรัฐบาลประเทศอื่น หรือบุคคลผู้ได้รับความรับความเสียหายได้ร้องฟ้องให้ทำโทษผู้ต้องหา เป็นผู้มีอำนาจสอบสวน แต่ไม่ใช่พนักงานสอบสวนผู้รับผิดชอบ ทำการสอบสวนไปพลางก่อน ในระหว่างรอคำสั่งอัยการสูงสุด หรือผู้รักษาการแทน จะมอบหมายให้พนักงานสอบสวนคนใดเป็นพนักงานสอบสวนผู้รับผิดชอบ จึงส่งเรื่องให้ผู้ได้รับมอบหมายทำการสอบสวนต่อไป

            เมื่อพนักงานอัยการหรือพนักงานสอบสวนผู้รับผิดชอบในการสอบสวนแล้วแต่กรณี เห็นว่าสอบสวนเสร็จแล้ว ให้ทำความเห็น ตามมาตรา 140 มาตรา 141 หรือมาตรา 142 ส่งพร้อมสำนวนการสอบสวนไปยังอัยการสูงสุดหรือผู้รักษาการแทน

            (เป็นหลักนะครับ ไม่ได้พิมพ์ตามตัวบท)

ข้อสังเกต

1) กรณีความผิดที่มีโทษตามกฎหมายไทยได้กระทำลงนอกราชอาณาจักร ให้อัยการสูงสุด หรือผู้รักษาการแทนเป็นพนักงานสอบสวนผู้รับผิดชอบ หรือจะมอบหมายหน้าที่ให้พนักงานอัยการหรือพนักงานสอบสวนคนใดเป็นผู้รับผิดชอบทำการสอบสวนก็ได้

            ความผิดที่ได้กระทำลงนอกราชอาณาจักร มาตรา 7, 8 , 9 เช่น นายชาติลักทรัพย์ของนายเขียวที่ประเทศมาเลเซีย ต่อมานายเขียวมาพบนายชาติที่จังหวัดภูเก็ต นายเขียวอาศัยอำนาจตาม ป.อ. มาตรา 8 (ก) (8) ร้องขอให้ ลงโทษนายชาติในเมืองไทย โดยแจ้งความที่ สภ.อ. เมืองภูเก็ต ดังนี้ พนักงานสอบสวน สภ.อ. เมืองภูเก็ตมีอำนาจสอบสวนตามมาตรา 20 วรรคห้า (2) แต่พนักงานสอบสวน ผู้รับผิดชอบคืออัยการสูงสุด แต่จะมอบหน้าที่ให้พนักงานอัยการหรือพนักงานสอบสวนคนใดก็ได้

2) อำนาจของอัยการสูงสุดหรือผู้รักษาการแทนที่จะมอบหมายให้พนักงานอัยการคนใดทำการสอบสวนร่วมกับพนักงานสอบสวน (มาตรา 20 วรรคสอง)

3) อำนาจและหน้าที่ของพนักงานอัยการที่ได้รับมอบหมาย (มาตรา 20 วรรคสาม)

4) พนักงานสอบสวนผู้รับผิดชอบต้องปฏิบัติตามคำสั่งและคำแนะนำของพนักงานอัยการในเรื่องที่เกี่ยวกับพยานหลักฐาน (มาตรา 20 วรรคสี่) ทั้งนี้เพื่อประโยชน์ในการรวบรวมพยานหลักฐานให้เป็นไปด้วยความรอบคอบ แต่กฎหมายใช้คำว่า ในเรื่องที่เกี่ยวกับพยานหลักฐาน ย่อมแสดงว่า พนักงานอัยการจะให้คำแนะนำได้เฉพาะเรื่องเกี่ยวกับการรวบรวมพยานหลักฐานเท่านั้น แต่จะสั่งให้พนักงานสอบสวนทำความเห็นสรุปสำนวนการสอบสวนตามที่พนักงานต้องการไม่ได้

5) พนักงานสอบสวนในกรณีที่จำเป็นระหว่างรอคำสั่งของอัยการสูงสุด (มาตรา 20 วรรคห้า) พนักงานสอบสวนต่อไปนี้มีอำนาจสอบสวนในระหว่างรอคำสั่งจากอัยการสูงสุดหรือผู้รักษาการแทน

            (1) พนักงานสอบสวนซึ่งผู้ต้องหาถูกจับในเขตอำนาจ

            (2) พนักงานสอบสวนซึ่งรัฐบาลประเทศอื่นหรือบุคคลที่ได้รับความเสียหายได้ร้องฟ้องให้ทำโทษผู้ต้องหา

            พนักงานสอบสวนดังกล่าวข้างต้น เพียงแต่มีอำนาจสอบสวนเท่านั้น แต่ไม่มีอำนาจรับผิดชอบในการสอบสวนจนกว่าอัยการสูงสุดหรือผู้รักษาการแทนจะมอบให้ผู้ใดเป็นผู้รับผิดชอบในการสอบสวน

6) กรณีการทำความเห็นตามมาตรา 140 ถึง 142 เมื่อพนักงานอัยการหรือพนักงานสอบสวนผู้รับผิดชอบในการสอบสวนแล้วแต่กรณี เห็นว่าการสอบสวนเสร็จแล้ว ให้ทำความเห็นตามมาตรา 140 มาตรา 141 หรือมาตรา 142 ส่งพร้อมสำนวนไปยังอัยการสูงสุดหรือผู้รักษาการแทน

 

            โดยมีข้อสอบเนติบัณฑิต สมัยที่ 51 ปีการศึกษา 2541 กรณีเกี่ยวกับเรื่องการกระทำผิดบนเครื่องบินของบริษัทการบินไทย จำกัด ขณะที่เครื่องบินกำลังบินอยู่เหนือน่านฟ้าประเทศสิงคโปร์ ซึ่งธงคำตอบเฉลยว่า การกระทำผิดตามประมวลกฎหมายอาญาบนเครื่องบินของบริษัทสายการบินไทย ขณะกำลังบินอยู่เหนือน่านฟ้าของประเทศสิงคโปร์ เป็นกรณีที่การกระทำความผิดเกิดขึ้นนอกราชอาณาจักร แม้การกระทำความผิดในอากาศยานไทย กฎหมายจะบัญญัติให้ถือว่าเป็นการกระทำความผิดที่เกิดขึ้นในราชอาณาจักร ตาม ป.อ. มาตรา 4 วรรคสอง ก็ตาม กรณีก็ต้องด้วยหลักเกณฑ์ ตาม ป.วิ.อ. มาตรา 22 (2) กล่าวคือ ให้ชำระที่ศาลอาญา และถ้าการสอบสวนได้กระทำลงในท้องที่ซึ่งอยู่ในเขตของศาลใดให้ชำระคดีที่ศาลนั้นได้ด้วย นอกจากนี้ยังมีข้อสอบผู้ช่วยผู้พิพากษา พ.ศ.2500 ข้อ 5 และข้อสอบคัดเลือกอัยการผู้ช่วย ปี 2541 ข้อ 1 ก็เฉลยธงคำตอบ ในทำนองเดียวกันว่า การกระทำผิดบนเรือไทย หรืออากาศยานไทยขณะที่อยู่นอกราชอาณาจักร แม้กฎหมายให้ถือว่ากระทำผิดในราชอาณาจักรแต่อยู่ภายใต้บังคับ ป.วิ.อ มาตรา 20 เช่นเดียวกัน จึงสอดคล้องกับแนวความเห็นของสำนักงานอัยการสูงสุดว่า กรณีความผิดตาม ป.อ. มาตรา 4 วรรคสอง อยู่ภายใต้บังคับของ ป.วิ.อ มาตรา 20 ด้วยเช่นกัน

 

            มาตรา 22 เมื่อความผิดเกิดขึ้น อ้างหรือเชื่อว่าได้เกิดขึ้นในเขตอำนาจของศาลใด ให้ชำระที่ศาลนั้น แต่ถ้า

            (2) เมื่อความผิดเกิดขึ้นนอกราชอาณาจักร ให้ชำระคดีนั้นที่ศาลอาญา ถ้าการสอบสวนได้กระทำในท้องที่หนึ่งซึ่งอยู่ในเขตของศาลใดให้ชำระที่ศาลนั้นด้วย

            เมื่อศาลหลักที่มีอำนาจชำระคดีดังกล่าวคือ ศาลอาญา และศาลยกเว้นได้แก่ ศาลแห่งท้องที่ที่การสอบสวนได้กระทำลงในเขตศาลนั้น เป็นหลักที่สอดรับกับมาตรา 20 ที่ให้อัยการสูงสุดเป็นพนักงานสอบสวนผู้รับผิดชอบการสอบสวนแทน

 

ตัวอย่างข้อสอบเนติบัณฑิต

            นางสาวสวยเดินทางโดยเครื่องบินของบริษัทสายการบินไทย จำกัด ไปสิงคโปร์ ขณะที่เครื่องบินอยู่เหนือประเทศสิงคโปร์ นายหนุ่มซึ่งโดยสารอยู่ในเครื่องบินลำเดียวกันเสพสุรามึนเมา ได้กระทำอนาจารต่อนางสาวสวย เมื่อนางสาวสวยเดินทางกลับประเทศไทย ได้ไปร้องทุกข์ต่อพนักงานสอบสวนสถานีตำรวจภูธรอำเภอหาดใหญ่ จังหวัดสงขลา และต่อมาอัยการสูงสุดได้มอบหมายให้พนักงานสอบสวนสถานีตำรวจอำเภอหาดใหญ่ ทำการสอบสวนคดี แต่นางสาวสวยเห็นว่าพนักงานสอบสวนดำเนินคดีล่าช้า จึงประสงค์จะยื่นฟ้องคดีเอง

            ให้วินิจฉัยว่า นางสาวสวยจะยื่นฟ้องคดีด้วยตนเองได้หรือไม่ และจะยื่นฟ้องนายหนุ่มต่อศาลใดได้บ้าง

            กรณีตามตัวอย่างนี้มี 4 ประเด็น

            1. นายหนุ่มกระทำผิดในหรือนอกราชอาณาจักร ตรงนี้ยากนิดนึงต้องพิจารณาบทบัญญัติใน ป.อ. ด้วย

            2. การสอบสวนชอบด้วย ป.วิ.อ. มาตรา 20 วรรคหนึ่ง หรือไม่

            3. นางสาวสวยเป็นผู้เสียหายที่จะฟ้องคดีอาญาต่อศาลได้หรือไม่

            4. อำนาจศาลตาม ป.วิ.อ. มาตรา 22 (2) มีว่าอย่างไร

ธงคำตอบ

           นายหนุ่มกระทำอนาจารต่อนางสาวสวย ในเครื่องบินของบริษัทการบินไทย จำกัด ขณะที่เครื่องบินกำลังอยู่เหนือประเทศสิงคโปร์ เป็นกรณีที่กระทำความผิดเกิดขึ้นนอกราชอาณาจักร แม้การกระทำความผิดในอากาศยานไทย กฎหมายจะบัญญัติให้ถือว่าเป็นการกระทำความผิดที่เกิดขึ้นในราชอาณาจักร ตาม ป.อ. มาตรา 4 วรรคสอง ก็ตาม กรณีก็ต้องด้วยหลักเกณฑ์ตาม ป.วิ.อ. มาตรา 22 (2) กล่าวคือ ให้ชำระคดีที่ศาลอาญา และถ้าการสอบสวนได้กระทำลงในท้องที่หนึ่งซึ่งอยู่ในเขตของศาลใดให้ชำระที่ศาลนั้นได้ด้วย เมื่อนางสาวสวยเป็นบุคคลผู้ได้รับความเสียหายเนื่องจากการกระทำผิดฐานอนาจารของนายหนุ่ม นางสาวสวยจึงเป็นผู้เสียหายตาม ป.วิ.อ. มาตรา 2 (4) และมีอำนาจฟ้องคดีอาญาต่อศาลได้ตามมาตรา 28 (2) นางสาวสวยจึงยื่นฟ้องคดีด้วยตนเองได้ โดยต้องยื่นคดีนี้ต่อศาลอาญา และเมื่อปรากฏว่าอัยการสูงสุดได้มอบหมายให้พนักงานสอบสวนสถานีตรวจภูธรอำเภอหาดใหญ่เป็นผู้รับผิดชอบทำการสอบสวน พนักงานสอบสวนดังกล่าวย่อมมีอำนาจทำการสอบสวนคดีได้ตาม ป.วิ.อ. มาตรา 20 วรรคหนึ่ง นางสาวสวยจึงอาจยื่นฟ้องนายหนุ่มต่อศาลจังหวัดสงขลา ซึ่งเป็นศาลแห่งท้องที่ที่การสอบสวนได้กระทำลงได้ด้วย

 

สรุปประเด็นน่าสนใจ

1) การกระทำผิดบนเรือไทย หรือเรืออากาศยานไทยขณะที่อยู่นอกราชอาณาจักร แม้กฎหมายให้ถือว่ากระทำผิดในราชอาณาจักรแต่อยู่ภายใต้บังคับ ป.วิ.อ มาตรา 20 เช่นเดียวกัน

2) มาตรา 20 วรรคสาม พนักงานอัยการจะให้คำแนะนำได้เฉพาะเรื่องเกี่ยวกับการรวบรวมพยานหลักฐานเท่านั้น แต่จะสั่งให้พนักงานสอบสวนทำความเห็นสรุปสำนวนการสอบสวนตามที่พนักงานต้องการไม่ได้

3) มาตรา 20 วรรคห้า พนักงานสอบสวนต่อไปนี้มีอำนาจสอบสวนในระหว่างรอคำสั่งจากอัยการสูงสุดหรือผู้รักษาการแทน

            (1) พนักงานสอบสวนซึ่งผู้ต้องหาถูกจับในเขตอำนาจ

            พนักงานสอบสวนดังกล่าวข้างต้น เพียงแต่มีอำนาจสอบสวนเท่านั้น แต่ไม่มีอำนาจรับผิดชอบในการสอบสวนจนกว่าอัยการสูงสุดหรือผู้รักษาการแทนจะมอบให้ผู้ใดเป็นผู้รับผิดชอบในการสอบสวน

4) เมื่อความผิดเกิดขึ้นนอกราชอาณาจักร ให้ชำระคดีนั้นที่ศาลอาญา ถ้าการสอบสวนได้กระทำในท้องที่หนึ่งซึ่งอยู่ในเขตของศาลใดให้ชำระที่ศาลนั้นด้วย





สกัดหลัก ป.วิ.อ. มาตรา 20 และ 22 (2) | เจาะหลัก สกัดฎีกา 5 ดาว เตรียมสอบ 3 สนาม อัพเดท ที่ ลอว์สยาม ดอทคอม


จำนวนผู้ชม : 769 ครั้ง
ลงวันที่ 26/01/2014 23:25:30




ข้อมูลบทความ ในหมวดหมู่เดียวกัน

ผู้ใช้งานเข้าสู่ระบบ




เลือกประเภท:





[ร่วมสนับสนุนเว็บไซต์ คลิก!]

ลืม Username/Password?

กรุณาเข้าระบบก่อนใช้งานทุกครั้ง


ค้นหากฎหมาย ทั่วโลก

เตรียมสอบ วิแพ่ง อัพเดท

เตรียมสอบ วิอาญา อัพเดท

ค้นหา ฎีกาเด่น 3 สนาม*

คำค้น :
ระบุ เช่น ละเมิด, หนี้, ทรัพย์ ,288

กลุ่มสังคมออนไลน์

       



ผู้ใช้งานในระบบ/สนับสนุน 20468 คน

สถิติ ผู้ใช้งานเว็บไซต์ ล่าสุด