ลอว์สยาม ดอทคอม เตรียมสอบ 3 สนาม






หัวข้อ : ถาม-ตอบ คดีแพ่งเกี่ยวเนื่องกับคดีอาญา
หมวดหมู่ : ถาม-ตอบ ฎีกาเด่นติดดาว (ประเด็นฎีกา 5ดาว)







ในคดีแพ่งเกี่ยวเนื่องกับคดีอาญา เมื่อคดีอาญาถึงที่สุดแล้วต่อมาฟ้องละเมิดทางแพ่ง อายุความการฟ้องร้องมีหลักการคิดอย่างไร

 

ศึกษาวิเคราะห์จากฎีกาที่ 8124/2555
ป.พ.พ. มาตรา 193/32 อายุความ
ป.วิ.อ. มาตรา 51 วรรคสาม อายุความคดีแพ่งเกี่ยวเนื่องคดีอาญา

มูลเหตุคดีแพ่งในคดีนี้เป็นกรณีเดียวกันกับคดีที่พนักงานอัยการได้ฟ้องจำเลยในคดีอาญาว่า จำเลยกระทำโดยประมาทเป็นเหตุให้ผู้เสียหายได้รับอันตรายสาหัสและศาลชั้นต้นพิพากษาว่าจำเลยมีความผิดตาม ป.อ. มาตรา 300 และมาตรา 390 และคดีทั้งสองมีประเด็นเดียวกันว่าจำเลยกระทำโดยประมาทเลินเล่อหรือไม่กรณีจึงเป็นคดีแพ่งเกี่ยวเนื่องกับคดีอาญา การที่พนักงานอัยการฟ้องจำเลยเป็นคดีอาญาถือว่าพนักงานอัยการได้ดำเนินคดีอาญาแทนโจทก์ซึ่งเป็นผู้เสียหาย เมื่อคดีอาญาถึงที่สุดก่อนที่โจทก์ยื่นฟ้องคดีนี้ สิทธิของโจทก์ที่จะฟ้องคดีแพ่งย่อมมีกำหนดอายุความ 10 ปี ตาม ป.พ.พ. มาตรา 193/32 และ ป.วิ.อ. มาตรา 51 วรรคสาม แม้โจทก์จะมิได้ฟ้องหรือขอเข้าร่วมเป็นโจทก์กับพนักงานอัยการในคดีอาญาดังกล่าวก็ตาม เพราะบทบัญญัติตาม ป.วิ.อ. มาตรา 51 วรรคสาม มิได้บัญญัติให้ใช้บังคับเฉพาะกรณีที่ผู้เสียหายเป็นโจทก์ฟ้องคดีอาญาต่อศาลหรือเข้าร่วมเป็นโจทก์กับพนักงานอัยการ

คำพิพากษาฎีกาที่ 14430/2555
ป.พ.พ. มาตรา 429 บิดา มารดารับผิดร่วมกับผู้เยาว?
มาตรา 448 อายุความละเมิด
ป.วิ.อ. มาตรา 51 วรรคสาม อายุความคดีแพ่งเกี่ยวเนื่องคดีอาญา

แม้คดีนี้จะเป็นคดีแพ่งเกี่ยวเนื่องกับคดีอาญาและประมวลแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 448 วรรคสอง บัญญัติให้นำอายุความทางอาญาที่ยาวกว่ามาใช้บังคับแก่การใช้สิทธิเรียกร้องในกรณีละเมิด แต่ความรับผิดของจำเลยที่ 4 และที่ 5 เป็นไปตาม ป.พ.พ. มาตรา 429 ที่ต้องรับผิดร่วมกับจำเลยที่ 6 ผู้เยาว์ในความดูแลซึ่งต้องคำพิพากษาว่ากระทำความผิดทางอาญาและกระทำละเมิดต่อผู้ตาย จำเลยที่ 4 และที่ 5 ไม่ได้เป็นผู้ที่ร่วมในการกระทำความผิดอาญาด้วย ดังนั้นแม้ ป.วิ.อ. มาตรา 51 วรรคสาม จะบัญญัติว่า “ถ้าโจทก์ได้ฟ้องคดีอาญาและศาลพิพากษาลงโทษจำเลยจนคดีเด็ดขาดแล้วก่อนที่ได้ฟ้องคดีแพ่งสิทธิของผู้เสียหายที่จะฟ้องคดีแพ่งย่อมมีตามกำหนดอายุความในมาตรา 193/32 แห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์” กล่าวคือมีอายุความ 10 ปีก็ตาม แต่อายุความดังกล่าวนั้นใช้บังคับแก่ผู้กระทำความผิดหรือผู้ร่วมในการกระทำผิดทางอาญาที่ต้องรับผิดทางแพ่งและฐานละเมิดโดยตรงเท่านั้น ไม่รวมถึงบุคคลอื่นที่ไม่ได้ร่วมกระทำความผิดด้วยหรือที่กฎหมายให้ต้องร่วมรับผิดเพื่อการกระทำของบุคคลอื่นเช่นกรณีจำเลยที่ 4 และที่ 5 ดังนั้น ในกรณีที่โจทก์ทั้งสองฟ้องจำเลยที่ 4 และที่ 5 ให้รับผิดจึงต้องใช้อายุความ 1 ปี ตาม ป.พ.พ. มาตรา 448 วรรคหนึ่ง ซึ่งเมื่อนับแต่วันที่โจทก์ทั้งสองรู้ถึงการละเมิดและรู้ตัวผู้จะพึงต้องชดใช้ค่าสินไหมทดแทนคือ จำเลยที่ 4 และที่ 5 ซึ่งเป็นวันที่อาจใช้สิทธิเรียกร้องได้เป็นต้นไปจนถึงวันฟ้องเกินกว่า 1 ปีแล้ว คดีของโจทก์ทั้งสองสำหรับจำเลยที่ 4 และที่ 5 จึงขาดอายุความ

หมายเหตุ
1. อายุความฟ้องเรียกค่าเสียหายอันเกิดแต่มูลละเมิดมีกำหนด 1 ปีนับแต่วันที่ผู้เสียหายรู้ถึงการละเมิดและรู้ตัวผู้จะพึงต้องใช้ค่าสินไหมทดแทนหรือเมื่อพ้น 10 นับแต่วันทำละเมิด (มาตรา 448 วรรคหนึ่ง)

2. ถ้าสิทธิเรียกร้องนั้นมีมูลความผิดทางอาญาและอายุความทางอาญายาวกว่า ให้เอาอายุความที่ยาวกว่านั้นบังคับ (มาตรา 448 วรรคสอง)

3. การใช้ ป.พ.พ. มาตรา 448 วรรคสอง ศาลฎีกาวางหลักไว้ดังต่อไปนี้

คำพิพากษาฎีกาที่ 4126/2540 
ป.พ.พ. มาตรา 448 วรรคสอง
ป.วิ.อ. มาตรา 46
ป.อ. มาตรา 95 (3) 
จำเลยถูกพนักงานอัยการฟ้องเป็นคดีอาญาในข้อหาร่วมกับพวกบุกรุกตึกแถวพิพาท และทำให้เสียทรัพย์โดยทุบทำลายส่วนต่าง ๆของตึกแถวพิพาทได้รับความเสียหาย ซึ่งโจทก์ในฐานะผู้เสียหายได้เข้าเป็นโจทก์ร่วมกับพนักงานอัยการในคดีนี้ด้วย คดีนี้โจทก์ฟ้องอ้างว่า จำเลยกระทำละเมิดโดยเข้าไปครอบครองและทุบทำลายตึกแถวพิพาทได้รับความเสียหาย จึงเป็นคดีแพ่งเกี่ยวเนื่องกับคดีอาญา เมื่อคดีอาญาดังกล่าว ศาลอุทธรณ์ได้มีคำพิพากษาถึงที่สุดแล้วโดยวินิจฉัยข้อเท็จจริงว่าจำเลยกระทำผิดตามฟ้องคดีนี้จึงต้องถือตามข้อเท็จจริงที่ปรากฏในคำพิพากษาคดีส่วนอาญาดังกล่าว ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา 46จึงฟังได้ว่าจำเลยเป็นผู้กระทำละเมิดต่อโจทก์ เมื่อคดีนี้เป็นการฟ้องเรียกร้องค่าเสียหายในมูลอันเป็นความผิดมีโทษตามประมวลกฎหมายอาญา จึงต้องใช้อายุความทางอาญาซึ่งยาวกว่ามาบังคับ ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 448 วรรคสองซึ่งตามบทมาตราที่จำเลยถูกฟ้องว่ากระทำผิดอาญานั้น มีโทษสูงสุดจำคุกไม่เกินห้าปี จึงมีอายุความสิบปี ตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 95(3) ปัญหาว่าโจทก์เสียหายเพียงใดนั้น เมื่อโจทก์และจำเลยต่างนำสืบโต้แย้งกันจนไม่อาจรับฟังเป็นยุติได้เช่นนี้ ศาลย่อมมีอำนาจใช้ดุลพินิจกำหนดค่าเสียหายให้ตามที่เห็นสมควรได้ จำเลยไม่ได้นำ ส. และ ม. เข้าเบิกความเป็นพยานภายในเวลาที่ศาลชั้นต้นกำหนด ประกอบกับโจทก์ได้อ้างส่งคำเบิกความของพยานทั้ง 2 ปาก ที่ได้เบิกความไว้ในคดีอายาเป็นพยานต่อศาลซึ่งจำเลยไม่ได้โต้แย้งคัดค้านความถูกต้องของคำเบิกความดังกล่าวอีกทั้งจำเลยแถลงต่อศาลชั้นต้นว่าประสงค์จะสืบพยาน 2 ปากนี้ในประเด็นเรื่องค่าเสียหาย ดังนั้น เมื่อปรากฏว่าพยานทั้ง 2 ปากเป็นเพียงผู้ที่เช้าไปทำการรื้อถอนตึกแถวพิพาทของโจทก์มิใช่เป็นผู้ที่ทำการซ่อมแซมตึกแถวพิพาทของโจทก์ มิใช่เป็นผู้ที่ทำการซ่อมแซมตึกแถวพิพาทจึงไม่สมควรที่จะนำมาเป็นพยานในการประเมินค่าเสียหาย ทั้งยังเป็นพยานที่ฟุ่มเฟือยและไม่จำเป็นแก่คดีด้วย ที่ศาลชั้นต้นมีคำสั่งให้งดสืบพยานจำเลยดังกล่าวจึงชอบแล้ว

คำพิพากษาฎีกาที่ 383/2497 
ป.พ.พ. มาตรา 448 
การเรียกร้องค่าเสียหายในฐานละเมิด ในมูลอันเป็นความผิดตามกฎหมายลักษณะอาญา ให้นับอายุความทางอาญาที่ยาวกว่าประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ ตาม มาตรา 448 วรรคสองนั้นหมายความเฉพาะการเรียกร้องจากตัวผู้กระทำผิดหรือผู้ร่วมในการกระทำผิดโดยเฉพาะมิได้หมายความถึงผู้อื่นที่มิได้มีส่วนร่วม ในการกระทำผิดด้วย(ประชุมใหญ่ ครั้งที่1,2,3/97)


คำพิพากษาฎีกาที่ 2126/2553 
ป.พ.พ. มาตรา 448 วรรคสอง 
ตาม ป.พ.พ. มาตรา 448 วรรคสอง ได้บัญญัติในกรณีที่การละเมิดที่เกิดขึ้นดังกล่าวมีโทษตามกฎหมายลักษณะอาญา และกำหนดอายุความทางอาญายาวกว่าก็ให้เอาอายุความที่ยาวกว่าใช้บังคับ ซึ่งหมายความว่า หากความเสียหายในมูลละเมิดที่เกิดขึ้นมีความผิดที่มีโทษตาม ป.อ. ที่เกิดขึ้นด้วย ก็ให้ใช้อายุความที่ยาวกว่า แต่ก็หมายความถึงการเรียกร้องจากผู้กระทำความผิดหรือผู้ร่วมกระทำความผิดโดยเฉพาะ ไม่หมายความรวมถึงผู้อื่นที่มิได้ร่วมกระทำความผิดด้วย





ถาม-ตอบ คดีแพ่งเกี่ยวเนื่องกับคดีอาญา | เจาะหลัก สกัดฎีกา 5 ดาว เตรียมสอบ 3 สนาม อัพเดท ที่ ลอว์สยาม ดอทคอม


จำนวนผู้ชม : 2285 ครั้ง
ลงวันที่ 26/06/2014 00:39:10




ข้อมูลบทความ ในหมวดหมู่เดียวกัน



ผู้ใช้งานเข้าสู่ระบบ





เลือกประเภท:





[ร่วมสนับสนุนเว็บไซต์ เตรียมสอบ??]

ลืม Username/Password?

กรุณาเข้าระบบก่อนใช้งานทุกครั้ง


ค้นหากฎหมาย ทั่วโลก

เตรียมสอบเนติ วิแพ่ง อัพเดท

เตรียมสอบเนติ วิอาญา อัพเดท

ค้นหา ฎีกาเด่น 3 สนาม*

คำค้น :
ระบุ เช่น ละเมิด, หนี้, ทรัพย์ ,288

กลุ่มสังคมออนไลน์

       


ผู้ใช้งานในระบบ/สนับสนุน 21396 คน

Donations



ท่านสามารถร่วมสนับสนุนพัฒนาเว็บไซต์ LawSiamโดย Donate ผ่าน PayPal ได้ไม่จำกัด.
(Anyone can join or donate)