เหตุใดกฎหมายจึงยอมให้บุคคลภายนอกชำระหนี้แทนลูกหนี้ได้ มาตรา ๓๑๔ 
 
 (นายเสนีย์ ปราโมช) 
 ****************************

 
" ข้อที่ยอมให้บุคคลภายนอกเป็นผู้ทำการชำระหนี้ได้นี้  ถ้าว่ากันตามความคิดครั้งเดิมในสมัยจับลูกหนี้มัดแช่น้ำตากแดดได้  เมื่อรู้สึกกันว่าหนี้เป็นความผูกพันกันส่วนตัวโดยเคร่งครัดแล้ว  จะยอมให้บุคคลภายนอกเข้ามาเกี่ยวข้องชำระหนี้ไม่ได้  แต่หลักเช่นนั้นได้คลายความขลังลงไปทุกที  จนถึงทุกวันนี้ แม้หนี้จะเป็นความผูกพันที่ก่อให้เกิดสิทธฺิเรียกร้องต่อบุคคลผู้เป็นลูกหนี้ก็จริง  แต่เป็นเรื่องผูกพันกองทรัพย์สินของลูกหนี้  หากอาจที่จะบังคับเอาแก่เนื้อตัวร่างกายของลูกหนี้ได้ไม่  ในทางสิทธิเรียกร้องเมื่อเจ้าหนี้อาจโอนสิทธิของตนไปให้คนอื่นเปลี่ยนหน้าเขามาเรียกให้ชำระหนี้ได้ฉันใด  ในทางหน้าที่ลูกหนี้ก็อาจหาคนอื่นเปลี่ยนหน้าเขามาทำการชำระหนี้ให้เจ้าหนี้ได้เหมือนกันฉันนั้น.....โดยหลักหนี้บังคับเอาแก่ทรัพยสิน  มิใช่จะบังคับเอาแก่ตัวคนผู้เป็นลูกหนี้  เมื่อเช่นนี้ใครจะชำระหนี้ก็ได้  ขอแต่ให้เจ้าหนี้ได้ทรัพย์สินการปฏิบัติตามวัตถุแห่งหนี้ก็แล้วกัน  เช่น  ก. กู้เงิน ข. ไป ๑๐๐ บาท  มีเหตุผลอะไรที่จะต้องคาดคั้นให้ ก. เป็นผู้ต้องนำเงิน ๑๐๐ บาทนั้นมาใช้ให้แต่เพียงผู้เดียวเท่านั้น  ถ้า ค. หรือ ง. บุคคลภายนอกอื่นใดเขานำเงิน ๑๐๐ บาทนั้น มาชำระหนี้ให้ครบถ้วนทุกอย่างแล้ว  ไม่ชอบที่เจ้าหนี้จะบ่ายเบี่ยงเป็นอื่นไปได้  เพราะเงินขาว ๆ เหมือนกัน มีคุณค่าปริมาณเท่ากัน  แถมยังจะดีเสียอีกที่เจ้าหนี้ได้รับชำระหนี้ในเงิน ๑๐๐ บาทนั้น  ถึงแม้จะเกณฑ์ให้ ก. มาชำระเองก็อาจจะชำระหนี้ให้ไม่ได้อยู่ดี   วัตถุแห่งหนี้ในเรื่องเช่นนี้มีแต่จะให้เจ้าหนี้ได้รับใช้เงิน ๑๐๐ บาท  สิทธิของเจ้าหนี้ก็มีแต่เพียงแค่นั้น  จะอิดเอื้อนเบี่ยงบ่ายไปว่า  คนภายนอกที่นำเงินมาใช้ให้ไม่ชอบหน้ากัน  หรือไม่สวยงามเท่าลูกหนี้  หรือว่าเป็นคนสกปรกไม่อยากเข้าใกล้ อะไรทำนองนี้ฟังไม่ได้โดยเหตุผลทางกฎหมาย  เพราะการชำระหนี้อยู่ที่จะให้เจ้าหนี้ได้รับชำระเงิน ๑๐๐ บาทนั้นอย่างไรเพียงเท่านั้นเอง  ดังนั้นคนที่เอามาใช้ให้จะหน้าเขียวหน้าเหลือดีชั่วอย่างไรไม่สำคัญเลย"... 
 
 
 
 

อ้างอิงที่มา : Turkjung Law