ทีเด็ด* วิ.แพ่ง ข้อ 7 วิ.แพ่ง คดีสามัญ (เตรียมสอบ ผู้ช่วยผู้พิพากษา)

กลุ่มมาตราเด่น + ฎีกาที่น่าสนใจ 

เน้นมาตราที่น่าออกสอบ

- มาตรา ๕๗ + ๕๘ (เน้น****)

- มาตรา ๑๗๓ ว.๒ (๑) **, ๑๗๔, ๑๗๕,  ๑๗๖, ๑๗๙ + ๑๘๐(เน้น****) , ๑๘๑ ,๑๘๓, ๑๘๓ ทวิ ,๑๘๘

กลุ่มมาตราที่เน้นออกประจำ*

มาตรา ๕๗ (ออกสอบ ข้อ ๕ ปี ๒๕๔๖ อนุ (๓) (ข) , ๒๕๔๗, ๒๕๔๙ ,๒๕๕๐, วรรคหนึ่ง ๒๕๕๘ , ๒๕๕๙ ,๒๕๖๐ ,๒๕๖๑ , ข้อ ๖ ปี อนุ (๑) (๒) ๒๕๖๐ , ออกสอบ ข้อ ๗ ปี ๒๕๕๔ อนุ (๓) (ข) , ๒๕๖๒ วรรคหนึ่ง + อนุ (๑)) บุคคลภายนอกซึ่งมิใช่คู่ความอาจเข้ามาเป็นคู่ความได้ด้วยการร้องสอด

(๑) ด้วยความสมัครใจเองเพราะเห็นว่าเป็นการจำเป็นเพื่อยังให้ได้รับความรับรอง คุ้มครอง หรือบังคับตามสิทธิของตนที่มีอยู่ โดยยื่นคำร้องขอต่อศาลที่คดีนั้นอยู่ในระหว่างพิจารณา หรือเมื่อตนมีสิทธิเรียกร้องเกี่ยวเนื่องด้วยการบังคับตามคำพิพากษาหรือคำสั่ง โดยยื่นคำร้องขอต่อศาลที่ออกหมายบังคับคดีนั้น  (ออกสอบ ข้อ ๕ ปี ๒๕๔๖ , ๒๕๔๗ , ๒๕๕๘ ,๒๕๖๐ ,๒๕๖๒) ข้อ ๖ ปี ๒๕๖๐)

(๒) ด้วยความสมัครใจเองเพราะตนมีส่วนได้เสียตามกฎหมายในผลแห่งคดีนั้นโดยยื่นคำร้องขอต่อศาลไม่ว่าเวลาใด ๆ ก่อนมีคำพิพากษา ขออนุญาตเข้าเป็นโจทก์ร่วมหรือจำเลยร่วม หรือเข้าแทนที่คู่ความฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งเสียทีเดียวโดยได้รับความยินยอมของคู่ความฝ่ายนั้น แต่ว่าแม้ศาลจะได้อนุญาตให้เข้าแทนที่กันได้ก็ตาม คู่ความฝ่ายนั้นจำต้องผูกพันตนโดยคำพิพากษาของศาลทุกประการเสมือนหนึ่งว่ามิได้มีการเข้าแทนที่กันเลย  (ออกสอบ ข้อ ๕ ปี ๒๕๔๙ ,๒๕๕๘ ,ข้อ ๖ ปี ๒๕๖๐)

(๓) ด้วยถูกหมายเรียกให้เข้ามาในคดี (ก) ตามคำขอของคู่ความฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งทำเป็นคำร้องแสดงเหตุว่าตนอาจฟ้องหรือถูกคู่ความเช่นว่านั้นฟ้องตนได้ เพื่อการใช้สิทธิไล่เบี้ย หรือเพื่อใช้ค่าทดแทน ถ้าหากศาลพิจารณาให้คู่ความเช่นว่านั้นแพ้คดี หรือ (ข) โดยคำสั่งของศาลเมื่อศาลนั้นเห็นสมควร หรือเมื่อคู่ความฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งมีคำขอ ในกรณีที่กฎหมายบังคับให้บุคคลภายนอกเข้ามาในคดี หรือศาลเห็นจำเป็นที่จะเรียกบุคคลภายนอกเข้ามาในคดีเพื่อประโยชน์แห่งความยุติธรรม แต่ถ้าคู่ความฝ่ายใดฝ่ายหนึ่ง จะเรียกบุคคลภายนอกเข้ามาในคดีดังกล่าว แล้วให้เรียกด้วยวิธียื่นคำร้องเพื่อให้หมายเรียกพร้อมกับคำฟ้องหรือคำให้การ หรือในเวลาใด ๆ ต่อมาก่อนมีคำพิพากษาโดยได้รับอนุญาตจากศาล เมื่อศาลเป็นที่พอใจว่าคำร้องนั้นไม่อาจยื่นก่อนนั้นได้  (ออกสอบ ข้อ ๕ ปี ๒๕๔๖ ,๒๕๕๐ ,๒๕๕๘ ,๒๕๕๙ , (ก) (ข) ๒๕๖๑ , ออกสอบ ข้อ ๗ ปี ๒๕๕๔ อนุ (๓) (ข))

การส่งหมายเรียกบุคคลภายนอกตามอนุมาตรานี้ต้องมีสำเนาคำขอ หรือคำสั่งของศาล แล้วแต่กรณี และคำฟ้องตั้งต้นคดีนั้นแนบไปด้วย

บทบัญญัติในประมวลกฎหมายนี้ไม่ตัดสิทธิของเจ้าหนี้ ในอันที่จะใช้สิทธิเรียกร้องของลูกหนี้และที่จะเรียกลูกหนี้ให้เข้ามาในคดีดังที่บัญญัติไว้ในประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์

มาตรา ๕๘ (วรรคสอง ออกสอบ ข้อ ๕ ปี ๒๕๔๙, วรรคหนึ่ง ๒๕๕๘ ,๒๕๖๒ วรรคหนึ่ง) ผู้ร้องสอดที่ได้เข้าเป็นคู่ความตามอนุมาตรา (๑) และ (๓) แห่งมาตราก่อนนี้ มีสิทธิเสมือนหนึ่งว่าตนได้ฟ้องหรือถูกฟ้องเป็นคดีเรื่องใหม่ ซึ่งโดยเฉพาะผู้ร้องสอดอาจนำพยานหลักฐานใหม่มาแสดง คัดค้านเอกสารที่ได้ยื่นไว้ ถามค้านพยานที่ได้สืบมาแล้วและคัดค้านพยานหลักฐานที่ได้สืบไปแล้วก่อนที่ตนได้ร้องสอด อาจอุทธรณ์ฎีกาคำพิพากษาหรือคำสั่งของศาลตามที่กฎหมายบัญญัติไว้ และอาจได้รับหรือถูกบังคับให้ใช้ค่าฤชาธรรมเนียม

ห้ามมิให้ผู้ร้องสอดที่ได้เป็นคู่ความตามอนุมาตรา (๒) แห่งมาตราก่อน ใช้สิทธิอย่างอื่นนอกจากสิทธิที่มีอยู่แก่คู่ความฝ่ายซึ่งตนเข้าเป็นโจทก์ร่วมหรือจำเลยร่วมในชั้นพิจารณาเมื่อตนร้องสอด และห้ามมิให้ใช้สิทธิเช่นว่านั้นในทางที่ขัดกับสิทธิของโจทก์หรือจำเลยเดิม และให้ผู้ร้องสอดเสียค่าฤชาธรรมเนียมอันเกิดแต่การที่ร้องสอด แต่ถ้าศาลได้อนุญาตให้เข้าแทนที่โจทก์หรือจำเลยเดิม ผู้ร้องสอดจึงมีฐานะเสมอด้วยคู่ความที่ตนเข้าแทน  (ออกสอบ ข้อ ๕ ปี ๒๕๔๙)

เมื่อได้มีคำพิพากษาหรือคำสั่งแล้ว ถ้ามีข้อเกี่ยวข้องกับคดี เป็นปัญหาจะต้องวินิจฉัยในระหว่างผู้ร้องสอดกับคู่ความฝ่ายที่ตนเข้ามาร่วม หรือที่ตนถูกหมายเรียกให้เข้ามาร่วม ผู้ร้องสอดย่อมต้องผูกพันตามคำพิพากษาหรือคำสั่งนั้น เว้นแต่ในกรณีต่อไปนี้

(๑) เนื่องจากความประมาทเลินเล่อของคู่ความนั้น ทำให้ผู้ร้องสอดเข้ามาเป็นคู่ความในคดีช้าเกินสมควรที่จะแสดงข้อเถียงอันเป็นสาระสำคัญได้ หรือ

(๒) เมื่อคู่ความนั้นจงใจหรือประมาทเลินเล่ออย่างร้ายแรงมิได้ยกขึ้นใช้ซึ่งข้อเถียงในปัญหาข้อกฎหมายหรือข้อเท็จจริงอันเป็นสาระสำคัญซึ่งผู้ร้องสอดมิได้รู้ว่ามีอยู่เช่นนั้น

มาตรา ๕๙ (ออกสอบ ข้อ ๕ ปี ๒๕๔๒ ,๒๕๕๓, ๒๕๕๕ ,๒๕๕๘ ,๒๕๖๒) บุคคลตั้งแต่สองคนขึ้นไป อาจเป็นคู่ความในคดีเดียวกันได้ โดยเป็นโจทก์ร่วมหรือจำเลยร่วม ถ้าหากปรากฏว่าบุคคลเหล่านั้นมีผลประโยชน์ร่วมกันในมูลความแห่งคดี แต่ห้ามมิให้ถือว่าบุคคลเหล่านั้นแทนซึ่งกันและกัน เว้นแต่มูลแห่งความคดีเป็นการชำระหนี้ซึ่งแบ่งแยกจากกันมิได้ หรือได้มีกฎหมายบัญญัติไว้ดังนั้นโดยชัดแจ้ง ในกรณีเช่นนี้ ให้ถือว่าบุคคลเหล่านั้นแทนซึ่งกันและกันเพียงเท่าที่จะกล่าวต่อไปนี้

(๑) บรรดากระบวนพิจารณาซึ่งได้ทำโดย หรือทำต่อคู่ความร่วมคนหนึ่งนั้นให้ถือว่าได้ทำโดย หรือทำต่อ คู่ความร่วมคนอื่น ๆ ด้วย เว้นแต่กระบวนพิจารณาที่คู่ความร่วมคนหนึ่งกระทำไปเป็นที่เสื่อมเสียแก่คู่ความร่วมคนอื่น ๆ (ออกสอบ ข้อ ๕ ปี ๒๕๕๓)

(๒) การเลื่อนคดีหรือการงดพิจารณาคดีซึ่งเกี่ยวกับคู่ความร่วมคนหนึ่งนั้น ให้ใช้ถึงคู่ความร่วมคนอื่น ๆ ด้วย

มาตรา ๑๗๓ *** (ออกสอบ ข้อ ๖ ปี ๒๕๔๙ วรรคสอง (๑)  ,๒๕๕๑) (ข้อ ๗ ปี วรรคสอง (๑) ๒๕๔๖ , ๒๕๔๗ , ๒๕๔๙ ,๒๕๕๑ ,๒๕๕๓ , ๒๕๕๕, ๒๕๕๙ ,๒๕๖๐, ๒๕๖๒ วรรคสอง อนุ (๑)) (ข้อ ๘ ปี ๒๕๕๔) เมื่อศาลได้รับคำฟ้องแล้ว ให้ศาลออกหมายส่งสำเนาคำฟ้องให้แก่จำเลยเพื่อแก้คดี และภายในกำหนดเจ็ดวันนับแต่วันยื่นคำฟ้อง ให้โจทก์ร้องขอต่อพนักงานเจ้าหน้าที่เพื่อให้ส่งหมายนั้น

นับแต่เวลาที่ได้ยื่นคำฟ้องแล้ว คดีนั้นอยู่ในระหว่างพิจารณา และผลแห่งการนี้

(๑) ห้ามไม่ให้โจทก์ยื่นคำฟ้องเรื่องเดียวกันนั้นต่อศาลเดียวกัน หรือต่อศาลอื่นและ  (ออกสอบ ข้อ ๖ ปี ๒๕๔๙  ,๒๕๕๑ , ข้อ ๗ ปี ๒๕๔๖ ,๒๕๔๗ ,๒๕๔๙ , ๒๕๕๑ , ๒๕๕๓, ๒๕๕๕ , ๒๕๕๙ , ข้อ ๘ ปี ๒๕๕๔ , ๒๕๖๒)

(๒) ถ้ามีเหตุเปลี่ยนแปลงเกิดขึ้นในพฤติการณ์อันเกี่ยวด้วยการยื่นฟ้องคดีต่อศาลที่มีเขตศาลเหนือคดีนั้น เช่น การเปลี่ยนแปลงภูมิลำเนาของจำเลย การเปลี่ยนแปลงเช่นว่านี้หาตัดอำนาจศาลที่รับฟ้องคดีไว้ในอันที่จะพิจารณาและชี้ขาดตัดสินคดีนั้นไม่

มาตรา ๑๗๕ (ออกสอบ ข้อ ๕ ปี ๒๕๕๘, ข้อ ๗ ปี วรรคหนึ่ง + สอง ๒๕๕๑ , วรรคสอง ๒๕๕๕ , ๒๕๕๙ ,๒๕๖๑) ก่อนจำเลยยื่นคำให้การ โจทก์อาจถอนคำฟ้องได้โดยยื่นคำบอกกล่าวเป็นหนังสือต่อศาล

ภายหลังจำเลยยื่นคำให้การแล้ว โจทก์อาจยื่นคำขอโดยทำเป็นคำร้องต่อศาลชั้นต้น เพื่ออนุญาตให้โจทก์ถอนคำฟ้องได้ ศาลจะอนุญาตหรือไม่อนุญาตหรืออนุญาตภายในเงื่อนไขตามที่เห็นสมควรก็ได้ แต่

(๑) ห้ามไม่ให้ศาลให้อนุญาต โดยมิได้ฟังจำเลยหรือผู้ร้องสอด ถ้าหากมี ก่อน (ออกสอบ ข้อ ๗ ปี ๒๕๕๙)

(๒) ในกรณีที่โจทก์ถอนคำฟ้อง เนื่องจากมีข้อตกลงหรือประนีประนอมยอมความกับจำเลย ให้ศาลอนุญาตไปตามคำขอนั้น (ออกสอบ ข้อ ๗ ปี ๒๕๕๑ ,๒๕๖๑)

มาตรา ๑๗๖  (ออกสอบ ข้อ ๕ ปี ๒๕๕๘ ,๒๕๔๙ ,ข้อ ๗ ปี ๒๕๕๕ ,๒๕๖๑) การทิ้งคำฟ้องหรือถอนคำฟ้องย่อมลบล้างผลแห่งการยื่นคำฟ้องนั้น รวมทั้งกระบวนพิจารณาอื่น ๆ อันมีมาต่อภายหลังยื่นคำฟ้อง และกระทำให้คู่ความกลับคืนเข้าสู่ฐานะเดิมเสมือนหนึ่งมิได้มีการยื่นฟ้องเลย แต่ว่าคำฟ้องใด ๆ ที่ได้ทิ้งหรือถอนแล้ว อาจยื่นใหม่ได้ ภายใต้บังคับแห่งบทบัญญัติของกฎหมายว่าด้วยอายุความ

มาตรา ๑๗๙ (อนุ (๑) (๒) ออกสอบ ข้อ ๗ ปี ๒๕๔๑ , ๒๕๔๕ , ๒๕๔๖ ,๒๕๕๐ , ๒๕๕๔, ๒๕๕๕ ,๒๕๖๐ , ข้อ ๘ ปี ๒๕๕๗ ,๒๕๖๒) โจทก์หรือจำเลยจะแก้ไขข้อหา ข้อต่อสู้ ข้ออ้าง หรือข้อเถียงอันกล่าวไว้ในคำฟ้องหรือคำให้การที่เสนอต่อศาลแต่แรกก็ได้

การแก้ไขนั้น โดยเฉพาะอาจเป็นการแก้ไขในข้อต่อไปนี้

(๑) เพิ่ม หรือลด จำนวนทุนทรัพย์ หรือราคาทรัพย์สินที่พิพาทในฟ้องเดิม หรือ (ออกสอบ ข้อ ๗ ปี ๒๕๔๑ ,๒๕๕๔ , ข้อ ๘ ปี ๒๕๕๗)

(๒) สละข้อหาในฟ้องเดิมเสียบางข้อ หรือเพิ่มเติมฟ้องเดิมให้บริบูรณ์โดยวิธีเสนอคำฟ้องเพิ่มเติม หรือเสนอคำฟ้องเพื่อคุ้มครองสิทธิของตนในระหว่างการพิจารณา หรือเพื่อบังคับตามคำพิพากษาหรือคำสั่ง หรือ (ออกสอบ ข้อ ๗ ปี ๒๕๔๑ , ๒๕๔๕ + ฟ้องแย้ง ,๒๕๕๔)

(๓) **** ยกข้อต่อสู้ขึ้นใหม่ เป็นข้อแก้ข้อหาเดิม หรือที่ยื่นภายหลัง หรือเปลี่ยนแปลงแก้ไขข้ออ้าง หรือข้อเถียงเพื่อสนับสนุนข้อหา หรือเพื่อหักล้างข้อหาของคู่ความอีกฝ่ายหนึ่ง (เน้นออกสอบ ปี ๒๕๖๔)

แต่ห้ามมิให้คู่ความฝ่ายใดเสนอคำฟ้องใดต่อศาล ไม่ว่าโดยวิธีฟ้องเพิ่มเติมหรือฟ้องแย้ง ภายหลังที่ได้ยื่นคำฟ้องเดิมต่อศาลแล้ว เว้นแต่คำฟ้องเดิมและคำฟ้องภายหลังนี้จะเกี่ยวข้องกันพอที่จะรวมการพิจารณาและชี้ขาดตัดสินเข้าด้วยกันได้ (ออกสอบ ข้อ ๗ ปี ๒๕๔๒ , ๒๕๔๖ , ๒๕๕๐ ,๒๕๖๐ ,๒๕๖๒)

มาตรา ๑๘๐*** (ออกสอบ ข้อ ๗ ปี ๒๕๔๘ ,๒๕๕๔, ๒๕๕๘)(ข้อ ๘ ปี ๒๕๕๗) การแก้ไขคำฟ้องหรือคำให้การที่คู่ความเสนอต่อศาลไว้แล้ว ให้ทำเป็นคำร้องยื่นต่อศาลก่อนวันชี้สองสถาน หรือก่อนวันสืบพยานไม่น้อยกว่าเจ็ดวัน ในกรณีที่ไม่มีการชี้สองสถาน เว้นแต่มีเหตุอันสมควรที่ไม่อาจยื่นคำร้องได้ก่อนนั้นหรือเป็นการขอแก้ไขในเรื่องที่เกี่ยวกับความสงบเรียบร้อยของประชาชน หรือเป็นการแก้ไขข้อผิดพลาดเล็กน้อยหรือข้อผิดหลงเล็กน้อย

คำพิพากษาฎีกาเด่น ที่น่าสนใจ

ประเด็นที่ ๑ ( อ้างอิง คำบรรยาย วิ.แพ่งฯ อ.สมชัยฯ เนติฯ)

      ศาลมีคำสั่งอนุญาตให้หมายเรียกจำเลยร่วมที่ ๑ ที่ ๒ และที่ ๓ ตามลําดับ เข้าเป็นจำเลยร่วมตามคำร้องขอของจำเลย ย่อมถือว่าจำเลยร่วมทั้งสามเป็นผู้ที่ถูกฟ้องด้วย ศาลชอบที่จะพิพากษาให้จำเลยร่วมที่ ๑ และที่ ๒ รับผิดต่อโจทก์ ร่วมกับจำเลยและจำเลยร่วมที่ ๓ ด้วยได้ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา ๕๘ วรรคหนึ่งและวรรคสาม (ฎีกาที่ ๑๓๕๓๙/๒๕๕๗)

      ข้อสังเกต การที่มาตรา ๕๘ วรรคหนึ่ง บัญญัติให้ผู้ร้องสอดที่ได้เข้าเป็น คู่ความตามอนุมาตรา (๑) และ (๓) อาจอุทธรณ์ฎีกาคำพิพากษาหรือคำสั่งของศาล ตามที่กฎหมายบัญญัติไว้ และวรรคสาม บัญญัติว่า เมื่อได้มีคำพิพากษาหรือคำสั่งแล้ว ถ้ามีข้อเกี่ยวข้องกับคดี เป็นปัญหาจะต้องวินิจฉัยในระหว่างผู้ร้องสอดกับคู่ความฝ่ายที่ตนเข้ามาร่วมหรือที่ตกถูกหมายเรียกให้เข้ามาร่วม ผู้ร้องสอดต้องผูกพันตามคำพิพากษา หรือคำสั่งนั้น มีผลเท่ากับศาลจะต้องมีคำพิพากษาหรือคำสังถึงผู้ร้องสอดด้วยได้นั่นเอง

        ฎีกาที่ ๓๘๔๒/๒๕๕๖ จำเลยทั้งสองขอให้เรียกจำเลยร่วมเข้ามาเป็นคู่ความ ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา ๕๗ (๓) และศาลชั้นต้นมีหมาย เรียกจำเลยร่วมเข้ามาเป็นคู่ความในคดีตามคำขอของจำเลยทั้งสองแล้ว ศาลย่อมมี อํานาจพิพากษาให้จำเลยร่วมใช้ค่าเสียหายที่จำเลยร่วมต้องรับผิดตามสัญญา ประกันภัยแก่โจทก์ได้ ไม่ถือว่าเป็นการพิพากษาเกินไปกว่าหรือนอกจากที่ปรากฏ ในคำฟ้อง

จำนวนผู้เยี่ยมชม : 626 ครั้ง
แบ่งปันข้อมูล โดย ผู้ใช้งาน : 0 | ทีมงาน : 0 ข้อมูล