ข้อวิจารณ์ ความเห็น และข้อเสนอ (รัฐธรรมนูญ 2550 มาตรา 93 ถึงมาตรา 98)
ที่มาของสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร (มาตรา 93 ถึงมาตรา 98)
ข้อเสนอ ให้สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรมาจากการเลือกตั้งแบบเขตเดียวคนเดียว จำนวน 400 คน และให้มาจากการเลือกตั้งแบบบัญชีรายชื่อจำนวน 100 คน รวมเป็นสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรทั้งหมด 500 คน (มาตรา 98) มีข้อวิพากษ์ดังนี้
โดยรศ.ตระกูล มีชัย เห็นว่า วิธีการเลือกตั้งและระบบการเลือกตั้งที่จะให้กลับมาใช้ตามรัฐธรรมนูญ 2540 เป็นข้อเสนอเพื่อนักการเมืองด้วยกันเอง การอ้างว่าเขตเล็กจะทำให้นักการเมืองหน้าใหม่เป็นคำพูดที่ล้าสมัยและใช้ไม่ได้ เพราะเขตเลือกตั้งเล็กทำให้เกิดการผูกขาด มีการข่มขู่ประชาชน
นอกจากนี้ รศ.สิริพรรณ นกสวน สวัสดี มีความเห็นสอดคล้องว่า ข้อเสนอที่ให้กลับไปใช้ระบบเลือกตั้งแบบเขตเดียวเบอร์เดียว ตามรัฐธรรมนูญ 2540 โดยคณะกรรมการสมานฉันท์ฯ ได้ให้เหตุผลไว้ว่า เพื่อให้โอกาสพรรคการเมืองขนาดเล็กได้มีที่นั่งในสภานั้น เป็นข้อเสนอที่เลื่อนลอย เพราะหากพิสูจน์ด้วยการวิจัยและสถิติที่เก็บมาตลอด จะพบว่าระบบนี้เป็นระบบซึ่งเอื้อประโยชน์ให้พรรคใหญ่และผู้สมัครหน้าเก่ามากกว่า จึงไม่แน่ใจว่าข้อเสนอของคณะกรรมการสมานฉันท์ฯนั้น ตั้งใจจะหลอกลวงประชาชนหรือหลอกลวงพรรคการเมืองขนาดเล็ก แต่ทั้งนี้ ไม่ได้หมายความว่าระบบเลือกตั้งแบบหนึ่งเขตหลายคนจะดีกว่า ระบบเขตเดียวคนเดียว เพียงแต่คณะกรรมการสมานฉันท์ฯ ต้องสามารถชี้แจงต่อประชาชนได้ว่า เปลี่ยนระบบเลือกตั้งแล้วประชาชนจะได้อะไร จะเกิดการเปลี่ยนแปลงที่ดีขึ้นต่อการเมืองไทยอย่างไร
ส่วนประเด็นการเลือกตั้งระบบบัญชีรายชื่อ รศ.ตระกูล มีชัย ได้วิพากษ์ถึงประเด็นนี้ว่า ไม่เห็นด้วยทั้งรัฐธรรมนูญ 2540 และ 2550 เพราะจำนวน 100 และ 80 ที่นั่ง ถือว่าน้อยเกินไปไม่ได้ตอบ โจทย์การเมืองไทยที่ต้องการเอื้อพรรคการเมืองขนาดเล็ก ดังนั้นควรมีการคิดระบบเลือกตั้งใหม่ โดยเสนอให้มีการใช้ระบบเลือกตั้งทั้งแบ่งเขต และสัดส่วนแบบ 250:250
ส่วนข้อเสนอที่ให้กลับไปใช้ระบบการเลือกตั้งแบบบัญชีรายชื่อทั่วประเทศเป็นเขตเลือกตั้งนั้น รศ.สิริพรรณ นกสวน สวัสดี เห็นว่า จะเป็นการเอื้อต่อพรรคใหญ่มากกว่าพรรคเล็ก เพราะเมื่อเปรียบเทียบกับการแบ่งประเทศเป็นกลุ่มจังหวัด การแบ่งสัดส่วนตามกลุ่มจังหวัดเป็นเรื่องที่ดี แต่ไม่จำเป็นที่จำนวนส.ส.และประชากรจะต้องเท่ากันในทุกเขต เพราะเป็นการไม่เคารพวิถีชีวิตและวัฒนธรรมของประชาชนในแต่ละพื้นที่ ตัวอย่างเช่น ประชาชนในจังหวัดชุมพร เลือกตั้งในระบบสัดส่วนเดียวกับจังหวัดสุพรรณบุรี หรือประชาชนจังหวัดตราดอยู่กลุ่มเดียวกับประชาชนจังหวัดอุบลราชธานี ทั้งนี้ มีหลายประเทศที่แบ่งเขตเลือกตั้งในระบบสัดส่วนโดยคำนึงถึงหลักภูมิศาสตร์
ต่อประเด็นนี้ ดร.พิชญ์ พงษ์สวัสดิ์ มีข้อเสนอว่า ความพยายามในการแก้ปัญหาระบบเลือกตั้ง ปัญหาการซื้อสิทธิ์ขายเสียง น่าจะมีการจับหัวคะแนน เพราะเป็นคนกลางสำคัญที่ทำให้การซื้อ ขาย เกิดขึ้นได้ แต่เชื่อว่าไม่มีใครกล้าเพราะทั้งนักการเมืองฝ่ายค้าน และรัฐบาลก็ล้วนแต่เรียกใช้ประโยชน์จากหัวคะแนนทั้งสิ้น!!
ชุติมา สุขวาสนะ เรียบเรียง
ชูชาติ เทศสีแดง บรรณาธิการ
ที่มา : http://www.nesac.go.th
|
