เจตนารมณ์ของกระบวนการยุติธรรมสำหรับเด็กและเยาวชน คือ

การแก้ไขให้เด็กและเยาวชนให้กลับตนเป็นคนดีโดยมีหลักสำคัญมุ่งไปในทางที่จะสงเคราะห์ให้เด็กได้ มีโอกาสแก้ไขความประพฤติและปรับปรุงตัวเองให้เข้ากับสภาพสิ่งแวดล้อมทั้งครอบครัวและสังคมมากกว่าการแก้ไขด้วยวิธีกำราบและลงโทษ โดยถือว่าสาเหตุที่เด็กเหล่านี้กระทำผิดกฎหมายนั้นเนื่องจากไม่ได้รับการอบรมสั่งสอนและความเอาใจใส่ดูแลจากบิดามารดาหรือผู้ปกครองอย่างถูกต้องและเพียงพอหรือตกไปอยู่ในสภาพแห่งสิ่งแวดล้อมต่างๆอันไม่เป็นคุณแก่เด็กและเยาวชนหรือด้วยเหตุความวิปริตทางร่างกายและจิตใจของเด็กเอง การกระทำผิดของเด็กและเยาวชนจึงไม่ถือเป็นอาชญากรรมเช่นการกระทำผิดของผู้ใหญ่แต่เป็นพฤติกรรมเบี่ยงเบนและปัญหาการปรับตัว ส่วนสาเหตุการกระทำผิดเกิดจากพื้นฐานทางสภาพร่างกายและจิตใจของเขา ปัญหาครอบครัว สภาพแวดล้อมทางสังคม สาเหตุทางเศรษฐกิจ รวมทั้งการเรียนรู้การกระทำผิด
จากผู้อื่น ทั้งนี้อาจมิใช่สาเหตุหนึ่งสาเหตุใดโดยเฉพาะ แต่เป็นเพราะหลายเหตุประกอบกัน ฉะนั้นการปฏิบัติต่อเด็กหรือเยาวชนดังกล่าวจึงจำเป็นต้องดำเนินการโดยสุขุมรอบคอบ ด้วยการพิจารณาถึงข้อเท็จจริงเกี่ยวกับสิ่งแวดล้อม สภาพทางบ้านและครอบครัว ตลอดจนสภาพร่างกายและจิตใจ เพื่อจะวิเคราะห์และได้ทราบถึงมูลเหตุแห่งการกระทำผิด รวมทั้งหาทางสงเคราะห์อบรมแก้ไขด้วยวิธีการต่างๆ